Ga naar inhoud. | Ga naar navigatie

Persoonlijke hulpmiddelen

slider

.

Sections

Welkom

Nieuwe Speuren en Ontdekken is er

 

~ ~ ~

Uitreiking Wolfertjes

Ton van Noorden en Piet de Boer                     Foto: Marry de Boer

Tijdens onze Algemene LedenVergadering op 20 november jl. in het Dienstencentrum te Ouderkerk heeft het bestuur Wolfertjes uitgereikt aan Ton van Noorden en Piet de Boer. 

~ ~ ~

In memoriam 

Anneke Boomars (1955-2023)

Helaas is ons actieve lid Anneke Boomars donderdag 16 november overleden.

Tot haar ziekte terugkwam nam ze nog actief deel aan al haar werkzaamheden als vrijwilliger voor onze vereniging Wolfgerus en museum Amstelland.

Anneke heeft 15 jaar lang deel uitgemaakt van de Redactie van Speuren en Ontdekken. In die tijd heeft zij onafgebroken, waarvan ook een tijd samen met Marry de Boer, de rubrieken 'Dezelfde plek ... in een andere tijd' en 'Wie is wie? verzorgd.' Anneke was ook een steunpilaar van de fotowerkgroep. Ze was zowel voor de Historische Vereniging als voor het museum, onvermoeibaar bezig met het traceren wie of welk gebouw er op welke foto stond.

Wij zullen haar heel erg missen.

Anneke is 67 jaar geworden. Wij wensen haar familie en vrienden veel sterkte. En ook de leden van de redactie en de fotowerkgroep.

~ ~ ~

Cheque van de RABO Clubsupport campagne 2023

Dinsdagoctend, 10 oktober, overhandigde Anke Bollen (RABO ledenraad) een cheque aan Mars Out (voorzitter) en Rob IJzermans, beiden lid van de werkgroep archeologie.
                                
Ons doel : geofysische onderzoek om meer te leren over de oudste bewoonde plek in Amstelland Waar stond het Kasteel van de Heren van Amstel? In Ouderkerk aan de Amstel volgens deskundigen. Maar waar in Ouderkerk? Op de Portugees-Joodse Begraafplaats? Of op de heuvel van de huidige Amstelkerk? Onder die kerk liggen de resten van tenminste drie middeleeuwse kerken. Maar misschien ook wel van dat Kasteel. Daarom willen we archeologisch onderzoek onder de Amstelkerk. Met geofysische bodemanalyse kan dat zonder dat je hoeft te graven.

~ ~ ~

Het verleden in beweging

                                 

Zondagmiddag 8 oktober organiseerde Wolfgerus weer de jaarlijkse bijeenkomst in de maand van de geschiedenis, voor leden en belangstellenden: Het verleden in beweging

Prof. dr. Gabri van Tussenbroek, Tweeënhalve eeuw Amstelkerk. De herbouw van de kerk van Ouderkerk in 1773

In het najaar van 2023 is het exact 250 jaar geleden dat er een bestek voor de bouw van de Amstelkerk in Ouderkerk werd opgesteld. In zijn lezing gaf bouwhistoricus Gabri van Tussenbroek een blik op het historische bouwbedrijf van de achttiende eeuw. Waar kwamen bakstenen en balken vandaan? Waar haalde je kalk en natuursteen? Hoe ging een aanbesteding in zijn werk? En hoe onderzoekt een bouwhistoricus dat allemaal?

Gabri van Tussenbroek (1969) is senior specialist bouwhistorie bij de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed en hoogleraar Stedelijke identiteit en monumenten aan de UvA. In 2023 publiceerde hij De houten eeuw van Amsterdam. Bouwen, werken en wonen in de middeleeuwse stad 1275-1578 (uitgeverij Prometheus).

~ ~ ~

Uitreiking Wolfertjes 


v.l.n.r. Alex de Boer, Lenny van Erp en Ruud Siekerman       Foto: Piet de Boer

Tijdens onze Algemene LedenVergadering op 30 maart jl. in het Dorpshuis te Duivendrecht heeft het bestuur Wolfertjes uitgereikt aan Alex de Boer, Lenny van Erp en Ruud Siekerman. Zij kregen deze erepenning voor hun jarenlange inzet om de historie van Ouderkerk, Duivendrecht en Waver voor een groot publiek toegankelijk te maken. Bijna vijftien jaar geleden waren ze medeoprichters van onze historische vereniging Wolfgerus van Aemstel. En nog steeds zijn deze bevlogen vrijwilligers actief met het organiseren van excursies, het bijhouden van de historische website op deze site Historischamstelland en het publiceren en uitgeven van het historisch nieuwsblad Speuren & Ontdekken.

~ ~ ~

Dringende oproep

Voor het prachtige blad Speuren en Ontdekken zijn we op korte termijn op zoek naar een Coördinator van de Redactie omdat de huidige coördinator heeft aangegeven met zijn werk te stoppen.
Speuren en Ontdekken is aan de 39e jaargang begonnen en wordt uitgegeven door de Historische Vereniging Wolfgerus van Aemstel.

Het bestuur en de redactie nodigen daarom kandidaten uit om zich bij de redactie te melden.

Wij zoeken iemand die
- belangstelling heeft voor de geschiedenis van Ouder-Amstel (Duivendrecht, Ouderkerk, Waver)
- een stimulerende rol wil spelen bij het initiëren van publicaties. Daarvoor is historische  kennis belangrijk maar niet noodzakelijk
- kan samenwerken binnen een vrijwilligersgroep
- kan samenwerken met auteurs
- de contacten met de vormgeefster(s) gaat onderhouden
- taalvaardig is
- de redactiebezigheden kan coördineren
- samen met de andere redactieleden verantwoordelijk is voor het eindresultaat.
Binnen de redactie is historische kennis aanwezig. Beeldmateriaal wordt door de Beeldredactie beoordeeld.
Hoe de exacte inhoud van de functie wordt ingevuld, zal in overleg met de redactieleden en de betrokken kandidaat nader vastgesteld worden.

Belangstellenden nodigen wij van harte uit contact met ons op te nemen.
Reacties graag naar: wolfaems@xs4all.nl  of  rpsiekerman@hotmail.com
Inlichtingen bij: Ruud P. Siekerman; e-mail rpsiekerman@hotmail.com
 

Speuren en Ontdekken, nr. 133, december 2022

                       ~ ~ ~         

In memoriam door Willemies van der Velden

Huub van der Weele (1923-2022)

Op 7 november 2022 is Huub van der Weele overleden in zijn eigen huis. Zijn leven lang woonde hij op Hogereinde Zuid, in twee oude panden naast elkaar. Rond 1967 maakte hij de overstap van Hogereinde Zuid nummer 6 naar nummer 5; beide huizen hadden grote, diepe tuinen aan de Amstel en daar genoot Huub zeer van, vooral ook van het watergebeuren.

   
Huub van der Weele, 22 november 2017
foto: Piet de Boer

Huub had, waarschijnlijk van jongs af aan, een geweldig geheugen ontwikkeld voor wat zich in Ouderkerk afspeelde: wie er van oudsher in de winkels zaten, wie er in de huizen rondom hem hadden gewoond, hoe allerlei zaken waren gelopen, enz.

Dus vreemd was het niet dat hij in 1972 gevraagd werd om bij de op te richten Oudheidkamer plaats te nemen in de Commissie van Beheer (Zie elders in dit blad: 1972: Start van de Oudheidkamer). Dat deed hij naast zijn functie als directeur van Draagt Elkanders Lasten (D.E.L.), een ziektekostenverzekering, waar zijn vader vanaf 1927 bij betrokken was naast zijn schildersbedrijf. Huub heeft in de jaren dertig vooral voor het schildersbedrijf gewerkt, maar werd ook ingezet voor D.E.L. Dat bleef zo in de oorlogsjaren, waarin Huub vanwege reuma een jaar het bed moest houden.

Na W.O. II besloten vader en zoon te stoppen met het schildersbedrijf en zich geheel op D.E.L. te richten, waarvoor het kantoor lang aan huis was. Het kantoor groeide in de loop der jaren echter zodanig dat naar een andere plek uitgekeken moest worden. In 1975 lukte het om het voormalig bejaardenhuis Nieuw Wittenburg te kopen en daar, na verbouwing, het kantoor van D.E.L. te huisvesten. In de tachtiger jaren is Huub, na een conflict met de voorzitter van het bestuur opgestapt; er kwam elders een kantoor met een nieuwe directeur, maar dat heeft niet lang geduurd: na een paar jaar werd D.E.L. ondergebracht bij OHRA.

Vanuit een foto- en filmclub die Huub in de zestiger jaren met anderen had opgericht, werden regelmatig tentoonstellingen in Nieuw Wittenburg gehouden. Samen met Piet Aurik maakte Huub veel dia’s van foto’s. Piet verzamelde die al lang. Wanneer Piet wist dat ergens oude foto’s waren, ging hij erop af om er een foto van te maken. Wekelijks kwamen ze daarvoor bij elkaar om foto’s te sorteren. Ook met Willem Stort uit Duivendrecht heeft Huub veel samengewerkt, want ook Willem was vaak bezig met het uitzoeken van ansichtkaarten.

Vervolgens heeft Huub op vele avonden diaseries over de omgeving laten zien, zowel voor een vrouwenvereniging in De Drieburg als voor een duivenclub in Amstelveen. In totaal heeft hij 30 á 40 maal een diapresentatie gehouden over allerlei onderwerpen. Al jaren hielp zijn kleinzoon Maarten hem met de technische aspecten van zo’n avond. Eind oktober 2022 vertelde Huub dat hij weer overwoog een dia-avond te gaan organiseren…

Een aantal mensen van de foto-filmclub kwam in de Commissie van Beheer van de Oudheidkamer. Huub zat daar van meet af aan in, eerst als lid, en daarna vele jaren als voorzitter. Daardoor kwam hij ook geregeld in de diaconiehuisjes, waarvan er één in gebruik was als Oudheidkamer en één voor het archief en de administratie van de Portugees-Israëlietische begraafplaats. Willem Stort heeft daar ook veel werk voor verzet.

In 1996 gaf Huub aan te willen stoppen als voorzitter, na enige tijd kwam Piet Roos als zijn opvolger. Huub bleef daarna intensief het historisch gebeuren in Ouder-Amstel volgen, schafte er regelmatig boeken over aan. Op 22 november 2017 is hem het erelidmaatschap van de Historische Vereniging Wolfgerus van Aemstel verleend voor al zijn verdiensten op historisch gebied. En tot zijn einde had ik boeiende gesprekken met deze markante man vanwege de vele informatie die hij over het verleden van Ouderkerk had.

                                             ~ ~ ~

Interview met Ruud Siekerman, door Willemies van der Velden
 

In september 2022 is het tweede uitgebreide nummer van het historisch blad Speuren en Ontdekken uitgekomen over dat deel van Duivendrecht, dat begin jaren zeventig onder een dikke laag zand voorgoed is verdwenen.

Verschillende mensen hebben aan deze beide mooie nummers meegewerkt, maar Ruud Siekerman, onderzoeker en eindredacteur van het blad heeft een heel grote bijdrage geleverd aan deze twee nummers. Daarom aan hem een aantal vragen bij het uitkomen van het tweede themanummer over Duivendrecht.


Foto: Piet de Boer

Toen jullie aan dit project begonnen, zag je toen al aankomen dat er zoveel materiaal was dat het twee nummers gingen worden?
Toen we met het eerste nummer bezig waren, werd dat bij de voorbereiding al gauw zo dik, dat het een vervolg moest krijgen met een tweede nummer. En als je er eenmaal goed inzit, ontdek je steeds meer over een bepaalde tijd en omgeving. Zoals het verhaal van het Noorderlicht en over Jan Mens. Dat zijn leuke bijvangsten, die bijzonder zijn.

Welke onderwerpen in dit tweede deel van Duivendrecht vond je het het leukste om uit te zoeken?
Dat waren drie onderwerpen: Twee boerderijen nl. Nooitgedacht en Strandvliet en daarnaast het Tolhuis. Van het ‘eerste’ tolhek dat er is geweest, wist niemand wat. Wim Welling heeft samen met mij dat artikel in elkaar gezet. Daarna hebben we dat gekoppeld aan het verhaal van Mw. Toebes-Smit. Die had een herinnering aan haar grootmoeder, die het tolhek bediende, dus er was iemand die daar nog iets van wist. Nu is alles daarvan weg. Ook het huis van familie Toebes-Smit (gebouwd in 1933) is verdwenen in de 70er jaren. Wat betreft de boerderij Nooitgedacht: Mw. Riek Pos-Grimme schreef daarover uit haar herinneringen. Ik ben dat gaan uitzoeken. De familie Albers is eerst naar de Duivendrechtse Brug verhuisd en daarna naar Nooitgedacht. Met boerderij Strandvliet liep het zo dat we in  dit Weekblad hebben gevraagd of er mensen waren die nog over dit gebied iets wisten te vertellen of er mensen van kenden; verzoek was of ze met ons contact wilden opnemen. Dat heeft o.a. een zoon van Mw. Willig-van der Vaart gedaan. Daardoor heb ik met haar uitvoerig kunnen praten. Zij heeft haar jeugd op Strandvliet doorgebracht en woont nu in Wijdewormer. Zij heeft me veel kunnen vertellen, o.a. over verbouwingen van de boerderij, die ik had gevonden bij Cultureel Erfgoed in Amersfoort. Vooral over verbouwingen van het grote huis, het winterhuis waar de familie woonde. De familie woonde in het winterhuis. Heel vroeger logeerden de eigenaren daar waarschijnlijk ook zomers in de twee mooie kamers van de boerderij. Ik kwam tekeningen tegen hoe profielen liepen, waar de tegels hebben gezeten, enz. Daardoor is het leuk om zo’n verhaal te schrijven; het gaat dan veel meer voor je leven. Als je hoort hoe het met de koeien ging, als ze in het voorjaar voor het eerst naar buiten mochten: de Rijkstraatweg staken ze over met een begeleider, die aan elke hand één koe hield. Op het land achter Fakkeldij mochten ze dan uitspringen…Je moet je dat eens voorstellen. Vader en zoon deden de boerderij en moeder wist hoe ze kaas moest maken. Op die manier kom je erachter hoe ze leefden!

Je bent mogelijk de eerste die vanaf de Middeleeuwen het wegenpatroon in dit gebied nauwkeurig heeft onderzocht. Wat viel je daarbij op?
Allereerst: onder het zand van dit deel van Duivendrecht zijn de oude verbindingswegen vanuit Duivendrecht naar Diemen, Abcoude en Ouderkerk verdwenen. In de loop der tijden zie je veranderingen optreden: van het Zwarte Laantje is nog een klein deel over. De spoorlijnen zijn door het gebied heen gekomen en hebben het ingrijpend veranderd. Ook de aanleg van de A2 heeft grote gevolgen gehad voor het gebied. Met oude geografische kaarten en kaarten waarop je allerlei veranderingen ziet, waar bijv. boerderijen kwamen of verdwenen, ga je zo’n gebied steeds beter leren kennen en kun je allerlei zaken aan elkaar koppelen. De puzzelstukjes vallen in elkaar.

Met ‘Herinneringen aan de familie Blaauw’, vooral tijdens de jaren in hun kwekerij in Weesperkarspel, heb je een mooi verhaal gemaakt. Was je deze familie al op het spoor bij het schrijven van je boek over Joodse inwoners van Ouder-Amstel?
In 2014 heb jij (WvdV) met Piet de Nooij Mw. Henny Mul geïnterviewd. In dat artikel wordt de naam van de familie Blaauw al genoemd. In mijn boek (Joodse inwoners van Ouder-Amstel) heb ik ze niet beschreven, daar ze niet in Ouder-Amstel woonden, maar in Weesperkarspel. Weesperkarspel bestaat al lang niet meer, er wordt dus vast ook weinig onderzoek naar de bewoning van dat gebied gedaan. Daarna heb ik deze familie voor het Duivendrechtnummer wel meegenomen, de kinderen hadden ook in Duivendrecht op school gezeten en later ook in Ouderkerk. Het verhaal over wat vader Blaauw op de kwekerij heeft gekweekt, heb ik allemaal via websites kunnen vinden. Hij heeft heel bijzondere soorten van planten voor joodse feestdagen gekweekt. Deze familie is in zijn geheel afgevoerd: ik heb  hun namen op het Joods Monument kunnen toevoegen. Henny Mul heeft ze goed gekend en was bevriend met de kinderen, aan haar gegevens heb ik zeker veel gehad.

Hoe vond je de verhalen over Noorderlicht en de schrijver Jan Mens?
Via zoeken op Delpher kom je bij veel boeken en tijdschriften terecht. Dat verhaal over het noorderlicht is heel mooi beschreven. Je komt van het een bij het ander. En verder: ik vind onderzoek doen heel leuk. Daar moet je nieuwsgierig voor zijn en het is leuk om dat samen met anderen te doen. Van te voren weet je niet dat er twee zulke dikke nummers uit komen. Vooral voor de huidige inwoners van Duivendrecht hoop ik dat ze dit blad zullen aanschaffen, als ze willen weten wat zich hier vroeger heeft afgespeeld. Mogelijk roept het hun interesse op en willen ze er meer van weten. Er valt in dit gebied nog veel te Speuren en (te) Ontdekken!   

Het nr. ‘Ook dit was Duivendrecht’ nr. 132 is in Ouderkerk verkrijgbaar bij Boekhandel Spreij en bij de  museumwinkel van Museum Amstelland (open vr., zat. en zon. van 13-16.00 uur)
en in Duivendrecht bij Jan Toussaint, tel. 06 13691637.          

                                                           ~ ~ ~

Ook dit was Duivendrecht

Deel 2 van de S&O special over Duivendrecht

 

Tweede, herziene druk

Na de succesvolle en in korte tijd uitverkochte eerste uitgave (2007) van Ouder-Amstel. De Oostkant van de Amstel in de stroom van de tijd verschijnt 20 april de tweede herziene druk in een bijgewerkte editie met veel nieuwe illustraties.

De uitgave wordt gepubliceerd in samenwerking met de gerenommeerde historische Uitgeverij Verloren (Hilversum).

Het boek beschrijft de historie, economische, sociale, religieuze en culturele ontwikkeling van Ouderkerk aan de Amstel, Duivendrecht en De Waver, die de gemeente Ouder-Amstel uitmaken, en hun mooie omgeving, monumenten, natuurgebieden en polders, de Oostkant van de Amstel.

Meer dan duizend jaar oud

Dit Ouder-Amstelse verleden is meer dan duizend jaar oud. Ouderkerk geldt als de oudst bewoonde plaats in Amstelland. De fundamenten van een Romaanse kerk onder de huidige Amstelkerk en de afbeeldingen van een dertiende-eeuwse gotische kerk getuigen daarvan.De regio en vanaf de dertiende eeuw met name Amsterdam hebben in de stroom van de tijd grote invloed gehad op de plaatselijke gemeenschap. Ondanks de verstedelijking van de omgeving in de tweede helft van de twintigste eeuw heeft Ouder-Amstel zijn landelijke karakter behouden.
De Joodse begraafplaats Beth Haim is een van de oudste van Europa (1614) en bijna 4 ha groot. Op dit terrein mag al meer dan vier eeuwen niet gebouwd worden, waardoor het dorpscentrum nog een groen karakter heeft. Wellicht stond op deze locatie het kasteel van de Heren van Aemstel.  

Te koop in de museumwinkel  :   €20,00

 

En te bestellen bij Uitgeverij Verloren

Auteur: Peter van Schaik
Prijs:   €20,00  (incl. verzendkosten in Nederland)
Titel: Ouder-Amstel. De Oostkant van de Amstel in de stroom van de tijd
Omvang: 152 pagina´s, full colour
Publicatie: april 2022
ISBN: 9789087049805

 

Wat verdween uit Duivendrecht

door de aanleg van het spoor, de metro en de Venser



Uitreiking eerste exemplaar van Speuren & Ontdekken 128, foto: Piet de Boer
v.l.n.r. Ans Quirijnen (St. Oud-Duivendrecht), Willy Brinkman, secretaris HV, Wim Welling, mede-auteur S&O 128 en Ruud Siekerman, eindredacteur S&O

We stonden zaterdagmiddag om kwart voor drie bij de Urbanuskerk voor de ingang van het metrostation Duivendrecht. Het regende. Maar onder de paraplus, onder de afdekking van de fietsenstalling en onder de hoog zich boven de grond uitstrekkende betonnen metrobaan stonden we met zijn vijven droog. We hadden nou eenmaal afgesproken dat we hier onze feestelijke bijeenkomst zouden houden en het zou kinderachtig zijn om dan op het laatste moment af te zeggen. Het werd ook feestelijk. Met veel plezier kon namens de redactie van Speuren en Ontdekken, het historisch nieuwsblad van Ouder-Amstel, aan Ans Quirijnen - secretaris van de stichting Oud-Duivendrecht – het eerste nummer van een nieuwe uitgave over de geschiedenis van Duivendrecht overhandigen. De Titel: Ook dit was Duivendrecht – wat verdween voor de aanleg van het spoor, de metro en de Venser.

In die nieuwe uitgave wordt over de geschiedenis geschreven van een stuk van Duivendrecht dat sinds de jaren zeventig niet meer bestaat. Duivendrecht werd zijn zuidelijk gedeelte ontnomen – zoals een stuk van de Rijksstraatweg, de Ouderkerkerlaan, de Diemerlaan, de Abcouderstraatweg, met alle bebouwing die daar langs stond, neem bijvoorbeeld het Bijlmer Fort, het Willibrordus gebouw, bakkerij De Hoop, slagerij Van Walbeek en boerderij Strandvliet, om maar iets te noemen. Het stond allemaal in de weg voor de aanleg van de bebouwing in de Bijlmermeer, in de weg voor de bouw van een nieuwe spoorbaan en een nieuw treinstation, in de weg voor de aanleg van de metrolijn Amsterdam-Gaasperplas.

Een aantal historici, redactieleden van S&O en (oud-)Duivendrechters kwam maanden geleden bij elkaar en besloot om een en ander over dit verdwenen gebied uit te zoeken en herinneringen van oud-bewoners op te tekenen.

Nu er een gedrukte uitgave van meer dan 80 pagina’s en zo’n 150 afbeeldingen ligt, kunnen we zeggen dat die opzet geslaagd is. Een prachtige weergave van een verdwenen werkelijkheid. De uitgave is verschenen als themanummer van het blad van de Historische Vereniging Wolfgerus van Aemstel. De gemeente Ouder-Amstel en de Stichting Aemstellant droegen in de financiën met een subsidie bij.

Ans Quirijnen nam het eerste nummer met genoegen in ontvangst en toonde zich erover verheugd dat in de publicaties van Wolfgerus steeds meer aandacht aan Duivendrecht werd geschonken.
Kunnen we dat uitleggen als een onverholen oproep om lid te worden van Wolfgerus? Feit is wel dat aan de ketting van publicaties over de geschiedenis van Duivendrecht weer een prachtige parel is geregen. Als verrassing had Ans een feestelijk drankje geregeld bij de voorzitter van de stichting Vrienden van Duivendrecht, Niek Heering. Daar konden we, droog, nog een poosje verder praten over onze betrokkenheid bij het bijzondere verhaal van dit stuk verdwenen Duivendrecht.

Het blad is bij Vivant Diana op het Dorpsplein in Duivendrecht en bij Sprey in Ouderkerk voor € 10,- te koop, of bij de Historische Vereniging Wolfgerus te bestellen via wolfaems@ xs4all.nl. Ook kunt u lid worden voor slechts € 22,50 per jaar. U krijgt dan na inlevering van uw aanmeldingsformulier het nr. gratis automatisch toegestuurd of bezorgd. Doe mee met de geschiedenis van Ouder-Amstel – Duivendrecht, Ouderkerk, Waver.
 

 

Terug naar Amestelle: 


Archeologisch onderzoek kerkheuvel Ouderkerk

 

 

Share |